Zen.nl Rients Ritskes
Zen.nl ZenActueel

Zen.nl Rients Ritskes kaart Nederland vestigingen
Zen.nl Rients Ritskes

Nummer 52, 26 december 2014. Zie hieronder het archief


De beste Zenstory van 2014! Redactie ZenActueel. In januari hebben we een wedstrijd uitgeschreven: Mijn Zenstory. De rubriek heeft een groot aantal mooie, persoonlijke zenverhalen opgeleverd. Sommige zenstories hebben ons werkelijk geraakt.
Dat geldt ook zeker voor de winnende zenstory Kill you parents van Leo van Nieuwenhuizen. Met weinig woorden weet Leo zeer persoonlijk en invoelbaar belangrijke ontwikkelingen in de relatie met zijn ouders te omschrijven.
Absoluut een verdiende winnaar van het handgemaakt zenpak ter waarde van € 115,- uit de Zen.nl-Winkel.
Hieronder nogmaals de winnende zenstory Kill you parents en twee andere zenstories van Walter Jacobs, Wacht tot je ego verdwijnt en Moritz Boegel, Sesshin onder water die we bij deze gelegenheid ook graag nog eens aandacht geven.
Met deze afsluiting van 2014 wensen we alle lezers van ZenActueel graag een heel gelukkig en zenvol 2015!

Kill your parents
Leo van Nieuwenhuijzen, Zen.nl Nijmegen. Tijdens een coachinggesprek suggereerde mijn ziop-opleider Rients Ritskes mij te verdiepen in het Oedipus-complex. Oedipus verwijst naar de mythe waarin Oedipus zijn vader doodt en zijn moeder trouwt. In het kort gaat het complex over de klassieke verhouding van een zoon tot zijn ouders. Volgens Freud hecht de zoon zich aan zijn moeder en strijdt hij tegen de vader. Volgens Rients is het vaak andersom, de moeder hecht zich bovenmatig aan haar zoon en ze spannen samen tegen haar echtgenoot. De vrouwelijke variant is het Elektra-complex waarin een dochter haar vader bewondert en de strijd met haar moeder aangaat, om de aandacht van vader. Als een kind die band doorbreekt, ontstaat de mogelijkheid een volwassen relatie aan te gaan met zichzelf en daardoor met anderen.
Typisch voor mij ging ik er eerst vooral van alles over lezen. De gedachte aan de koan 'Kill your parents' kwam op en daar schrok ik behoorlijk van. Die schrik was voor mij een aansporing om er echt wat mee te gaan doen. Ik had toch meer ontzag of zelfs angst voor mijn ouders dan ik dacht.

Hoe? Wat? Waarom?
Ik sprak er met vrienden over, nog niet met mijn ouders. Iedereen had wel een paar verhalen over hun rol in het gezin en de typische dingen van hun gezin. Dat gaf leuke spiegels en ik leerde mijn vrienden er ook beter door kennen. Nu mijn vrienden zelf ouders zijn hoor ik ook hoe zij dingen rechtstreeks hebben overgenomen van hun ouders of juist niet. Zij geven allemaal grif toe dat ideaal ouderschap niet bestaat. Hoe een kind uiteindelijk een gebeurtenis opvat en zich eigen maakt valt maar beperkt te sturen. Ouderschap is soms incidenten-management en een kleine noodgreep kan door een kind totaal anders worden opgevat en zo een eigen leven gaan leiden. Je opvoeding levert geen smoes op om je ouders de schuld te geven, het kan wel verklaren waarom je doet zoals je doet.
'Kill your parents' vroeg er toch om dat ik mijn ouders opzocht. Ik had en heb een goede verhouding met ze, maar het moest anders. Ik nam hen daarom
         Leo van Nieuwenhuijzen met zijn ouders
afzonderlijk mee op pad en heb hun alleen: hoe, wat en waarom gevraagd.
Ik stelde de vragen, die ik nooit eerder durfde te vragen. Eén op één is een gesprek anders dan wanneer we met ons drieën zijn. Mijn ouders vertelden hoe zij zich gebeurtenissen herinneren of beleefd hebben en wat ze graag anders gedaan hadden. Ik kreeg niet altijd een direct antwoord en evenmin de antwoorden die ik verwachtte. Mijn herinneringen klopten niet altijd en mijn ouders bleken ook verhalen van hun ouders op hun eigen manier doorgezet te hebben. Door al die verhalen zie ik de lijnen in mijn leven beter en kan ik dingen vanuit een heel ander perspectief zien.

Oerbubbels doorzien
In de wandelingen met mijn ouders veranderde de afstand. Door echt open te vragen, stapte ik uit het geijkte patroon en gaf ik ruimte. In plaats van dat ik het kind was, bekeek ik hen en speelde met de situatie. Ik liep niet langer een stap voor mijn moeder uit maar ging naast haar lopen en liet haar de route bepalen. Door een stap terug te nemen werd onze
relatie anders. Door deze open gesprekken zie ik hun niet meer vooral als mijn ouders. Door ruimte te geven kom ik dichter bij hen en bij mijzelf. Dat geeft veel vrijheid, alleen al om me minder alleen als zoon te gedragen en te wachten op troost, goedkeuring, aandacht, door straf te vrezen, etc. Die vrijheid geldt niet alleen voor mij, maar ook voor hen. Doordat ik mij anders opstel, kunnen zij zich anders opstellen en druk ik hun niet in de rol van vader of moeder, van trooster of verzorger.
Sterker nog, ik druk ook anderen minder in de rol van mijn vader of mijn moeder. Mijn chef is niet langer mijn vader en mijn vriendin is niet mijn moeder. In het besef van dat laatste, is sinds kort een nieuwe relatie ontstaan, één die mij heel gelukkig maakt.
Door mijn oerbubbels te doorzien signaleer ik sneller hoe ik ben voorgeprogrammeerd. Vraag ik weer om troost of aandacht, of vrees ik straf? Dat bewustzijn geeft de keus om het anders te doen. Dat bewustzijn is voor mij zen in het dagelijks leven.

Wacht tot je ego verdwijnt
Walter Jacobs, Zen.nl Vught. Onbaatzuchtigheid wordt gezien als een grote deugd. Goede dingen doen zonder dat je ego zich ermee bemoeit, zonder dat je er iets voor terug verwacht. Ja, dat is natuurlijk heel mooi.
'Altruïsme is een vorm van egoïsme', schreef ik ooit als filosofisch ingesteld pubertje. Mooi en goed inzicht vond ik zelf, maar het enige dat ik ermee deed was altruïstische anderen veroordelen. 'Ha! Maar ik weet dat je het eigenlijk voor jezelf doet!', dacht ik dan. Ik deed zelf niets en was eigenlijk gewoon jaloers.

Gewoon dóen
Dat je altruïsme een vorm van egoïsme zou kunnen noemen vind ik nog steeds een leerzaam inzicht. Nu vooral in de zin dat dat OK is. Het maakt dat ik tegenwoordig eerder gewoon dóe. Complimenten geven bijvoorbeeld. Ik heb de neiging er nogal lang over te doen, vertraagd door het idee dat ik een compliment moet geven zonder iets terug te verwachten. En ik merk steeds dat ik graag reactie wil op mijn complimenten. 'Oh, wat leuk. Dank je!'
En terwijl ik dat dan allemaal zit te bedenken is het alweer te laat om het compliment te geven. Ik overdrijf nu om mijn punt duidelijk te maken, maar ik ben tegenwoordig toch wat bewuster en vooral scheutiger in het geven van complimenten. En dat is leuk! Gewoon doen, voelt heel goed en je focus komt meer te liggen op wat er allemaal goed is. Ja, en ik geniet er zelf ook van, dus niet geheel onbaatzuchtig. Hmm... tja...

Egoloos cursus geven?
Ander voorbeeld: zencursussen geven, ja zelfs een eigen vestiging beginnen. Wie ben ik dat ik denk dat ik dit kan en mag doen? Voortdurende twijfel. En ik moet toegeven, ik wil dit. Het is met deze ego-energie dat ik in no time Zen.nl Vught heb opgestart, nu ruim een jaar geleden. Het is deze energie die me doet bruisen van nieuwe plannen. Ik probeer er aan alle kanten voor te zorgen dat ik les kan blijven geven. Ik. Ik. Ik. Ik wil.
En dan hoor en lees ik voortdurend in mijn zen-studie over loslaten van het ego, verwachtingen, verlangens. Tja, daar sta ik dan. Ik kan niet beweren dat ik les geef zonder ego, verwachtingen, verlangens. Verre van zelfs.
Onbaatzuchtigheid is ogenschijnlijk ver te zoeken.

Aan de slag
Ik had kunnen wachten op onbaatzuchtigheid, op ego-loosheid. Ja, dat had ik kunnen doen. Ik kan wachten met complimenteren tot ik zeker weet dat ik niets terug verwacht. Maar wat gebeurt er dan? Niets. En niet dat 'niets' in de zin van 'leegte' waar het in zen vaak om draait. Eigenlijk zit het idee van onbaatzuchtigheid en ego-loosheid mij dan in de weg. En mij niet alleen, maar ook diegenen die zouden opleven van
een compliment (en dat dus niet krijgen) of baat zouden hebben bij een cursus zen (en die dus niet kunnen volgen).
Dus nee, ik wacht niet op onbaatzuchtigheid en ik wacht niet op ego-loosheid, maar ik ga aan de slag. Soms sta ik ineens met lege handen op de markt. Vaker niet. Ondertussen leer ik en geniet. Van het kleine beetje geluk en inzicht dat ik soms een beetje los weet te maken in een les, of met een tijdig en welgemeend compliment.
Ego, geen ego, ambitie, onbaatzuchtigheid... vingers die wijzen naar de maan.

Sesshin onder water
Moritz Boegel, Zen.nl Nijmegen. De maand februari heb ik doorgebracht in Indonesië, een heerlijke maand vol van nieuwe indrukken en ervaringen. Eén van die compleet nieuwe ervaringen was een tweedaagse cursus 'Basic Freediving' op Bali, bij Apneista. Eerder had ik een tv-item gezien over een Noor die ergens in de buurt van één van de polen zwemmend zonder zuurstof enorme afstanden aflegde onder het ijs door. Heel inspirerend vond ik het samenkomen van lichamelijke en geestelijke oefening. De Noor beoefende, zoals veel freedivers, intensief yoga om zijn lichaam en geest soepeler te maken en meer onder controle te brengen. Iedere onnodige spanning in lichaam of geest kost zuurstof dus is het van het allergrootste belang om zo ontspannen mogelijk te zijn bij een duik.

Mediteren zonder adem
De eerste ochtend was theorie en oefenen op het droge. De belangrijkste les was deze: wanneer je lichaam zegt 'ik wil ademhalen' zit je in feite nog lang niet aan je taks. Het lichaam heeft een heel ruime veiligheidsmarge ingebouwd. Later gingen we dat ook oefenen, met zuurstofmeter aan de vinger zo lang mogelijk onze adem inhouden. En wat bleek? Wanneer je écht je best doet om zo lang mogelijk je adem in te houden is het zuurstofgehalte in het bloed, de saturatie, hooguit met enkele procenten gedaald. Dus dan hou je de volgende keer nog wat langer je adem in. En ondertussen zo rustig mogelijk blijven, want een hogere hartslag betekent een hoger zuurstofverbruik. Dus wat doe je dan? Mediteren natuurlijk.
Zo mediterend zonder adem te halen merk je op hoe de drang naar ademhalen langzaam opkomt. Je voelt hoe de drang sterker wordt, hoe op een gegeven moment de spieren in je onderbuik zich onwillekeurig samentrekken. De uitdaging is het uithouden van de drang tot ademhalen, wetende dat je genoeg zuurstof tot je beschikking hebt. Al op het droge begon zo het verleggen van de grenzen.

Het water in
Die middag gingen we na een uurtje yoga-oefeningen in het water in. Nu het zo dichtbij kwam had ik ineens helemaal niet meer zo'n zin om op één ademteug zo diep mogelijk onder het wateroppervlak te verdwijnen. Eenmaal in het water was het aan een lijntje naar beneden. De belangrijkste opdracht: keep calm. En dat was nog niet zo makkelijk.
William Trubridge duikt zonder zuurstof naar een diepte van 101 meter, klik op de foto voor de video
Paniek!
Een paar keer diep ademhalen en dan rustig handje voor handje aan de lijn de diepte in. Ik voel de drang opkomen om adem te halen. Hoe ver zou ik al zijn? Ik kijk naar boven. Dat is ver! TE ver! Ik raak in paniek en denk NU meteen adem te moeten halen. In een poging dat te doen ontsnapt al mijn lucht en tussen mijn eigen bubbels door trek ik mezelf als een gek omhoog. De instructeur had het al gezegd: niet naar boven kijken. Hij zweeft al die tijd rustig naast me en eenmaal boven vraagt hij, in antwoord op mijn 'I can't do it', hoeveel ademteugen ik nodig had voor ik weer rustig ademde. Twee ademteugen hooguit, toen was mijn ademhaling weer normaal. Zo heel erg kan het dus niet geweest zijn, met dat ademtekort.
Diezelfde en de volgende dag hebben we nog vele duiken gemaakt. En bij iedere duik was er weer die tegenzin. Telkens weer die paniekzone in, die dan weliswaar steeds dieper kwam te liggen, maar iedere keer weer is het het uithouden van dat vreselijk ongemakkelijke gevoel van 'ik moet ademen'. En tegelijkertijd ontspannen blijven, niet nadenken, niet je lichaam en je geest hun eigen pad laten lopen. Blijven concentreren op je bewegingen en op wat je waarneemt, het water, kleine visjes, de lijn, de druk. Soms lukt het dan om echt te ontspannen, juist omdat een situatie als deze je ertoe dwingt te ontspannen; het alternatief is paniek.

Net sesshin
De laatste paar duiken waren heerlijk. Heel rustig langs de lijn naar beneden, gefocust op het maken van rustige, vloeiende bewegingen de diepte in.
Ondertussen voelde ik de aandrang om adem te halen groeien. Nog een paar halen verder naar beneden, niets aan de hand. Even blijven hangen. Voelen hoe de urgentie van het 'ik moet ademen'-gevoel toeneemt. Dan weer rustig naar boven, geen reden om haast te maken, zuurstof genoeg. Zo werd het een boeiend spel met de eigen geest, het verkennen en verleggen van grenzen waarvan je weet dat ze in feite niet reëel zijn.
De cursus Basic Freediving voelde aan als een mini-sesshin, inclusief ups en downs. Meerdere malen heb ik voor mezelf besloten dat het toch echt niets voor mij was. Toch telkens weer besloten om in ieder geval nog één duik te doen. Typisch zen is misschien de ontdekking, dat zelfs de noodzaak om te ademen uiteindelijk veel weg heeft van een illusie.

     foto: Apneista
Onderzoek naar koud douchen
Al decennia lang adviseert onze zenmeester Rients Ritskes om koud te douchen of tenminste koud af te douchen. Volgens hem is dit een heel gezonde manier om een beetje extra af te zien en zo onze fysieke en mentale conditie te verbeteren.
Of hij gelijk heeft zullen we over enige maanden waarschijnlijk weten. Want arts-onderzoeker Geert Buijze van het AMC wil met een groot onderzoek achterhalen of koud douchen inderdaad invloed heeft op de gezondheid en het ziekteverzuim. Hij zoekt daarom 1500 mensen die gedurende een maand dagelijks kort onder de koude douche stappen. Volhouden is belangrijk. Aanmelden kan nog tot 1 januari en meer dan 1500 deelnemers zijn ook welkom.
Klik hier voor meer informatie en aanmelden.
Uit de Zen.nl-Facebookgroep


De Zen.nl-Facebookgroep: een leuke manier om elkaar op luchtige wijze te inspireren in onze zenbeoefening.
Lid worden kan hier


Mis de volgende ZenActueel niet, abonneer je hier.

Archief

ZenActueel 24 april 2015

ZenActueel 17 april 2015

ZenActueel 10 april 2015

ZenActueel 3 april 2015

ZenActueel 27 maart 2015

ZenActueel 20 maart 2015

ZenActueel 13 maart 2015

ZenActueel 6 maart 2015

ZenActueel 27 februari 2015

ZenActueel 20 februari 2015

ZenActueel 13 februari 2015

ZenActueel 6 februari 2015

ZenActueel 30 januari 2015

ZenActueel 23 januari 2015

ZenActueel 16 januari 2015

ZenActueel 9 januari 2015

ZenActueel 2 januari 2015

ZenActueel 26 december 2014

ZenActueel 19 december 2014

ZenActueel 12 december 2014

ZenActueel 5 december 2014

ZenActueel 28 november 2014

ZenActueel 21 november 2014

ZenActueel 14 november 2014

ZenActueel 7 november 2014

ZenActueel 31 oktober 2014

ZenActueel 24 oktober 2014

ZenActueel 17 oktober 2014

ZenActueel 10 oktober 2014

ZenActueel 3 oktober 2014

ZenActueel 26 september 2014

ZenActueel 19 september 2014

ZenActueel 12 september 2014

ZenActueel 5 september 2014

ZenActueel 29 augustus 2014

ZenActueel 22 augustus 2014

ZenActueel 15 augustus 2014

ZenActueel 8 augustus 2014

ZenActueel 1 augustus 2014

ZenActueel 25 juli 2014

ZenActueel 18 juli 2014

ZenActueel 11 juli 2014

ZenActueel 4 juli 2014

ZenActueel 27 juni 2014

ZenActueel 20 juni 2014

ZenActueel 13 juni 2014

ZenActueel 6 juni 2014

ZenActueel 30 mei 2014

ZenActueel 23 mei 2014

ZenActueel 16 mei 2014

ZenActueel 9 mei 2014

ZenActueel 2 mei 2014

ZenActueel 25 april 2014

ZenActueel 18 april 2014

ZenActueel 11 april 2014

ZenActueel 4 april 2014

ZenActueel 28 maart 2014

ZenActueel 21 maart 2014

ZenActueel 14 maart 2014

ZenActueel 7 maart 2014

ZenActueel 28 februari 2014

ZenActueel 21 februari 2014

ZenActueel 14 februari 2014

ZenActueel 7 februari 2014

ZenActueel 31 januari 2014

ZenActueel 24 januari 2014

ZenActueel 17 januari 2014

ZenActueel 10 januari 2014

ZenActueel 3 januari 2014

Zen.nl nieuwsbrief 27 december 2013

Zen.nl nieuwsbrief 20 december 2013

Zen.nl nieuwsbrief 13 december 2013

Zen.nl nieuwsbrief 6 december 2013

Zen.nl nieuwsbrief 29 november 2013

Zen.nl nieuwsbrief 22 november 2013

Zen.nl nieuwsbrief 15 november 2013

Zen.nl nieuwsbrief 8 november 2013

Zen.nl nieuwsbrief 1 november 2013

Zen.nl nieuwsbrief 25 oktober 2013

Zen.nl nieuwsbrief 18 oktober 2013

Zen.nl nieuwsbrief 11 oktober 2013

Zen.nl nieuwsbrief 4 oktober 2013

Zen.nl nieuwsbrief 27 september 2013

Zen.nl nieuwsbrief 20 september 2013

Zen.nl nieuwsbrief 13 september 2013

Zen.nl nieuwsbrief 6 september 2013

Zen.nl nieuwsbrief 30 augustus 2013

Zen.nl nieuwsbrief 23 augustus 2013

Zen.nl nieuwsbrief 16 augustus 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 9 augustus 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 2 augustus 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 26 juli 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 19 juli 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 12 juli 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 5 juli 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 28 juni 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 21 juni 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 14 juni 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 7 juni 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 31 mei 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 24 mei 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 17 mei 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 10 mei 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 3 mei 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 26 april 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 19 april 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 12 april 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 5 april 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 29 maart 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 22 maart 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 15 maart 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 8 maart 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 1 maart 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 22 februari 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 15 februari 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 8 februari 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 1 februari 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 25 januari 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 11 januari 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 4 januari 2013 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 28 december 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 21 december 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 14 december 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 7 december 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 30 november 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 23 november 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 16 november 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 9 november 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 26 oktober 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 19 oktober 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 12 oktober 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 5 oktober 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 28 september 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief 21 september 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief september 2012-2 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief september 2012-1 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief augustus 2012-4 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief augustus 2012-3 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief augustus 2012-2 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief augustus 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief juli 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief juni 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief mei 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief april 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief maart 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief februari 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief januari 2012 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief december 2011 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief november 2011 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief oktober 2011 in pdf

Fotocollage uitzicht en opening Zen.nl Nijmegen 2 sept. 2011 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief september 2011 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief augustus 2011 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief juli 2011 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief juni 2011 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief mei 2011 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief april 2011 met Sri Lanka special in pdf

Zen.nl nieuwsbrief april 2011 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief maart 2011 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief februari 2011 met sesshin special in pdf

Zen.nl nieuwsbrief kerst 2010 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief nr.5 december 2010 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief nr.4 november 2010 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief nr.3 oktober 2010 met sesshin special in pdf

Zen.nl nieuwsbrief nr.2 september 2010 in pdf

Zen.nl nieuwsbrief nr.1 augustus 2010 in pdf over artsen en Zen

Zen.nl nieuwsbrief juni 2010 in pdf over sesshin in Barchem

Zen.nl nieuwsbrief april 2010 in pdf over Zen in China

Zen.nl nieuwsbrief over 2008 in pdf

Nieuws in de media

Casa luna radio interview op 2 november jl. met Rients over Zen en geluk

BNR Nieuwsradio interview met Rients Ritskes en Liselotte Smits, dd. 6-10-2010

Vanaf 9:28 minuten begint het interview!

Meer:

Videos, waaronder de sesshin film van Denemarken 2010

Boeken, waaronder het nieuwe boek Leer denken wat je wil denken / basisboek zentraining

Publicaties in de diverse media die over Zen.nl geschreven zijn, waaronder
De effecten van zen.